De Diagnostische Criteria Voor Autisme

Polygon Art by Isidore

Toen ik werd gediagnosticeerd gebeurde dat volgens de criteria van de DSM 5, het handboek voor psychologische aandoeningen, zoals deze door psychologen in veel westerse landen wordt gebruikt, waaronder Nederland. Ik kreeg van mensen de vraag wat nu precies de criteria zijn om een autismespectrumstoornis diagnose te krijgen. Ik vind het zelf wel lastig om het riedeltje uit mijn hoofd op te noemen dus bij deze een blog over de diagnostische criteria voor autisme.

A. Blijvende tekorten in de sociale communicatie en interactie, zoals blijkt uit:

    1. tekorten in sociaal-emotionele wederkerigheid
    2. tekorten in het voor sociale omgang gebruikelijke non-verbale communicatieve gedrag
    3. tekorten in aangaan, onderhouden en begrijpen van relaties

B. Beperkte zich herhalende gedragspatronen, beperkte interesses en activiteiten, zoals blijkt uit:

      1. stereotype of repetitieve motorische bewegingen, gebruik van voorwerpen of spraak
      2. hardnekkig vasthouden aan hetzelfde, star gehecht aan routines of geritualiseerde gedragspatronen
      3. zeer beperkte, gefixeerde interesses die abnormaal intens of gefocust zijn
      4. over- of onderreageren op zintuiglijke prikkels of ongewone belangstelling voor zintuiglijke aspecten van de omgeving

C. De verschijnselen zijn aanwezig vanaf de vroegste kindertijd (maar worden soms pas later onderkend).

D. De verschijnselen veroorzaken klinisch significante lijdensdruk of beperkingen in het sociale of beroepsmatige functioneren of in het functioneren op andere belangrijke levensgebieden.

E. De stoornissen kunnen niet beter verklaard worden door een verstandelijke beperking of globale ontwikkelingsachterstand en de sociale communicatie moet minder zijn dan past bij het cognitieve niveau.

Ernst

  • Niveau 1:  “ondersteuning vereist”.
    Zonder ondersteuning zijn tekorten in sociale communicatie merkbaar, leidt gebrek aan flexibiliteit tot problemen in verschillende levenssituaties en wordt onafhankelijk functioneren belemmerd door gebrekkige organisatie en planning.
  • Niveau 2:  “wezenlijke ondersteuning vereist”.
    De problemen zijn voor iedereen overduidelijk en zonder ondersteuning komt betrokkene in nood.
  • Niveau 3:  “zeer wezenlijke ondersteuning vereist”.
    Ernstige tekorten in verbale en non-verbale sociale communicatieve vaardigheden veroorzaken ernstige stoornissen in het functioneren: zeer beperkt aangaan van sociale interacties en minimale respons op door anderen uitgelokt contact. Hierbij moet men denken aan iemand met heel weinig begrijpelijke spraak.

Specificeer

    • met of zonder intellectuele stoornis
    • met of zondert taalstoornis
    • met medische of genetische conditie of omgevingsfactor
    • met een andere ontwikkelings-, mentale of gedragsstoornis
    • met catatonie (motorisch overmatig doelloos bewegen of juist onbeweeglijkheid).

(Bron: Hulpgids.nl, geraadpleegd op 15 september 2019)

 

De A criteria moeten alle 3 worden ervaren. Van de B criteria moeten er minstens 2 van de 4 worden herkent. Voor de criteria van C wordt een hetero anamnese met de ouders gedaan om zo vast te kunnen stellen dat de criteria al in de kindertijd aanwezig waren. D is een belangrijk aspect om te bepalen of de lijdensdruk ernstig genoeg is om de diagnose te stellen. Tot slot wordt E toegevoegd om andere problemen uit te sluiten als mogelijke verklaring voor het gedrag.

Online wordt er veel gesproken over functioneringslabels. Onder het kopje Ernst kun je zien dat er gesproken wordt over niveau’s, maar dat er verder geen functioneringslabels worden gehanteerd. De functioneringslabels hoog en laag functionerend zijn dan ook geen officiële criteria voor de diagnose. Vaak wordt verondersteld dat de functioneringslabels met intelligentie te maken hebben, dit is echter niet waar. De functioneringslabels zijn een weergave van iemands zelfredzaamheid ondanks het hebben van autisme. Aan de hand van de niveau’s wordt erkend dat sommige autisten meer of minder hulp nodig hebben. Het is echter duidelijk dat alle vormen van autisme hulpbehoevend zijn en dat er in Nederland geen onderscheid wordt gemaakt op basis van functioneren. Uit de verhalen van Amerikaanse en Britse autisten is mij echter duidelijk geworden dat daar de niveau’s worden gebruikt als functioneringslabels en dat de hoogfunctionerende autisten geen ondersteuning krijgen vanuit instanties terwijl daar wel behoefte aan is. Gelukkig dat hier in Nederland daar dus anders mee om wordt gegaan.

Om een beter beeld te geven van wat autisme is heb je als leek volgens mij niks aan de diagnostische kriteria van autisme, maar moet je opzoek gaan naar de ervaringsverhalen van autisten zelf. Ik zal dan ook in de toekomst meer aandacht besteden aan mijn eigen symptomen en die van anderen zodat je een beter beeld krijgt van autisme in de praktijk. Vooral voor vrouwen kan dit verhelderend zijn, omdat er over autisme nog steeds vanuit het mannelijke perspectief wordt gediagnosticeerd terwijl steeds duidelijker wordt dat vrouwen met autisme een andere manier van doen hebben.

Ben je nou benieuwd hoe jij scoort op de AQ, ofwel de autisme quotient, dan heb ik hieronder een aantal tests voor je geselecteerd:

In Amerika en Engeland is er sprake van veel zelfdiagnose. Vooral Amerikanen doen hier aan. De reden is dat er slechte tot geen medische professionals beschikbaar zijn met een specialisme in autisme om een diagnose te kunnen stellen en het belachelijk duur is om je door een psycholoog te laten diagnosticeren. Ik denk dat zelfdiagnose een eerste stap moet zijn in het erkennen van een probleem, maar dat je daarna echt een officiële diagnose na moet streven. Het probleem is namelijk dat de meeste mensen onvoldoende zelfinzicht bezitten om tot een adequate diagnose te komen. Een professioneel getrainde psycholoog weet wel hoe hij of zij de essentiële informatie van jou kan krijgen om je een diagnose te geven. In Nederland zijn er genoeg autisme specialisten verspreid over het land en is de medische zorg beter geregeld waardoor je makkelijker een diagnose kunt krijgen. Ik ben dan ook van mening dat zelfdiagnose een ongeldige verklaring is voor je vermoeden van autisme en dat je gewoon echt opzoek moet gaan naar een officiële diagnose. Daarnaast zou de autistische community moeten strijden voor bewustwording onder professionals, maar vooral ook voor het laagdrempelig toegankelijk maken van medische zorg voor de neurodiverse gemeenschap.

0 Reacties

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

©2019 Gewoon Autastisch!

Translate »

Login met je gegevens

Je gegevens vergeten?